Biện Pháp Bảo Lĩnh (Tại ngoại) Trong Tố Tụng Hình Sự Có Khả Thi?
1). Tại ngoại là gì và liệu bị can, bị cáo có thực sự “bắt buộc phải bị tạm giam” khi đã bị khởi tố?
2). Trong giai đoạn điều tra, truy tố, còn cơ hội nào để được tại ngoại hợp pháp hay không?
3). Cơ quan nào có thẩm quyền quyết định cho bị can, bị cáo được tại ngoại và dựa trên những căn cứ pháp lý nào?
4). Nếu đã có tiền án, tiền sự hoặc đang bị điều tra, liệu khả năng được bảo lĩnh còn tồn tại?
Đây không chỉ là những câu hỏi pháp lý phổ biến, mà còn là mối lo lớn nhất của bị can, bị cáo và gia đình khi phải đối mặt với một vụ án hình sự. Trong quá trình đồng hành cùng thân chủ của đội ngũ luật sư tài năng của An Law Vietnam | International Law Firm In Vietnam chúng tôi nhận thấy rằng nhiều người vẫn lầm tưởng rằng: cứ bị khởi tố là đương nhiên phải bị tạm giam. Tuy nhiên, thực tế pháp luật Việt Nam không quy định như vậy.
Pháp luật tố tụng hình sự Việt Nam cho phép áp dụng bảo lãnh tại ngoại (bảo lĩnh) – một biện pháp ngăn chặn thay thế tạm giam, được thiết kế nhằm cân bằng giữa yêu cầu quản lý của cơ quan tiến hành tố tụng và việc bảo vệ quyền tự do thân thể, quyền và lợi ích hợp pháp của bị can, bị cáo. Điều này đồng nghĩa với việc, tại ngoại không phải là ngoại lệ hiếm hoi, mà là một khả năng pháp lý hoàn toàn có thể đạt được nếu đáp ứng đúng điều kiện luật định.
Trong thực tiễn áp dụng, bảo lĩnh là cơ chế vừa nhân văn vừa chặt chẽ. Biện pháp này cho phép bị can, bị cáo được tại ngoại tại nơi cư trú, tiếp tục sinh hoạt, làm việc và chủ động chuẩn bị phương án bào chữa, với điều kiện có cá nhân hoặc tổ chức đủ tư cách pháp lý đứng ra cam kết giám sát và bị can, bị cáo nghiêm túc tuân thủ các nghĩa vụ tố tụng. Nhiều vụ án hình sự tại Việt Nam đã chứng minh rằng, cơ hội được bảo lĩnh là hoàn toàn có thật, không chỉ tồn tại trên lý thuyết mà đã được áp dụng hiệu quả trong thực tế.
👉 Vấn đề then chốt không nằm ở việc “có được phép bảo lĩnh hay không”, mà nằm ở việc đánh giá đúng điều kiện pháp lý, nhân thân, mức độ nguy hiểm của hành vi, cũng như “xây dựng chiến lược xin bảo lĩnh phù hợp ngay từ giai đoạn đầu của vụ án”. Khi được tiếp cận đúng hướng và triển khai kịp thời, bảo lĩnh có thể trở thành bước ngoặt quan trọng, giúp bị can, bị cáo tránh biện pháp tạm giam không cần thiết và bảo vệ tối đa quyền, lợi ích hợp pháp của mình.
Bảo Lĩnh Trong Tố Tụng Hình Sự Là Gì?
Bảo lĩnh là biện pháp ngăn chặn mang tính nhân đạo, được pháp luật tố tụng hình sự Việt Nam ghi nhận như một lựa chọn thay thế cho tạm giam, áp dụng trong suốt các giai đoạn điều tra – truy tố – xét xử. Thay vì tước bỏ quyền tự do thân thể của bị can, bị cáo, biện pháp này cho phép họ được tại ngoại và sinh hoạt tại nơi cư trú, dưới sự giám sát và cam kết trách nhiệm của cá nhân hoặc tổ chức đủ điều kiện pháp lý.
Theo Điều 121 Bộ luật Tố tụng Hình sự 2015, khi được áp dụng biện pháp bảo lĩnh, bị can, bị cáo không bị coi là “đương nhiên phải tạm giam”, mà có cơ hội chứng minh sự hợp tác, nhân thân và mức độ nguy hiểm xã hội thấp của mình thông qua việc:
➟ Được tại ngoại hợp pháp tại nơi cư trú, tiếp tục lao động, chăm sóc gia đình và chuẩn bị phương án bào chữa;
➟ Có cá nhân hoặc cơ quan, tổ chức đứng ra bảo lĩnh, thực hiện giấy cam đoan chịu trách nhiệm giám sát;
➟ Cam kết nghiêm túc tuân thủ nghĩa vụ tố tụng, bao gồm có mặt theo giấy triệu tập, không bỏ trốn, không cản trở hoạt động điều tra, truy tố, xét xử.
Quan trọng hơn, bảo lĩnh không phải là sự “nương nhẹ tùy tiện”, mà là một cơ chế pháp lý được xây dựng trên nguyên tắc tôn trọng và bảo vệ quyền con người, được ghi nhận tại Điều 8 BLTTHS 2015, đồng thời vẫn bảo đảm hiệu quả quản lý, phòng ngừa rủi ro tố tụng của cơ quan tiến hành tố tụng.
👉 Trong thực tiễn, nếu bị can, bị cáo có nơi cư trú rõ ràng, nhân thân tốt, nguy cơ bỏ trốn thấp và có chiến lược pháp lý phù hợp, thì bảo lĩnh chính là cánh cửa quan trọng mở ra cơ hội được tại ngoại hợp pháp, thay vì phải chịu biện pháp tạm giam kéo dài.
Mục Đích Của Biện Pháp Bảo Lĩnh
Biện pháp bảo lĩnh được xây dựng không chỉ để thay thế tạm giam trong những trường hợp phù hợp, mà còn nhằm thiết lập sự cân bằng giữa yêu cầu quản lý của cơ quan tiến hành tố tụng và việc bảo vệ quyền con người trong tố tụng hình sự. Trên thực tế, bảo lĩnh đang ngày càng được áp dụng như một giải pháp pháp lý khả thi, giúp bị can, bị cáo tránh khỏi việc bị tạm giam khi mức độ nguy hiểm cho xã hội chưa đến mức cần thiết phải cách ly khỏi cộng đồng.
Cụ thể, mục đích của biện pháp bảo lĩnh bao gồm:
➜ Hạn chế tối đa việc áp dụng biện pháp tạm giam không cần thiết, đặc biệt đối với các trường hợp phạm tội lần đầu, nhân thân tốt, có nơi cư trú rõ ràng;
➜ Bảo vệ quyền tự do thân thể và các quyền hợp pháp khác của bị can, bị cáo, phù hợp với nguyên tắc suy đoán vô tội và tôn trọng quyền con người;
➜ Đảm bảo sự có mặt và hợp tác của bị can, bị cáo trong suốt quá trình điều tra, truy tố, xét xử, thông qua các nghĩa vụ tố tụng bắt buộc;
➜ Thiết lập cơ chế giám sát chặt chẽ thông qua trách nhiệm pháp lý của cá nhân hoặc tổ chức nhận bảo lĩnh, qua đó kiểm soát hiệu quả nguy cơ bỏ trốn, tái phạm hoặc cản trở hoạt động tố tụng.
Trong quá trình tư vấn và trực tiếp tham gia rất nhiều vụ án hình sự phức tạp An Law Vietnam | International Law Firm In Vietnam, chúng tôi nhận thấy rằng bảo lĩnh không phải là biện pháp “nới lỏng” trách nhiệm hình sự, mà là một công cụ tố tụng linh hoạt và có kiểm soát, cho phép cơ quan tiến hành tố tụng đạt được mục tiêu quản lý cần thiết mà không phải đánh đổi bằng việc tạm giam kéo dài.
👉 So với tạm giam, bảo lĩnh là biện pháp nhẹ hơn về mức độ hạn chế quyền tự do, nhưng hoàn toàn không “lỏng lẻo” về mặt pháp lý. Nếu được đánh giá đúng điều kiện và triển khai bằng chiến lược pháp lý phù hợp ngay từ giai đoạn đầu, bảo lĩnh có thể trở thành giải pháp then chốt, mở ra cơ hội thực tế để bị can, bị cáo được tại ngoại hợp pháp và bảo vệ tốt hơn quyền, lợi ích hợp pháp của mình trong suốt quá trình tố tụng.
Điều Kiện Để Được Bảo Lĩnh (Bail Eligibility)
Trong tố tụng hình sự, bảo lĩnh không phải là đặc quyền hiếm hoi, mà là một quyền tố tụng hoàn toàn có thể đạt được nếu bị can, bị cáo đáp ứng đúng và đủ các điều kiện pháp lý. Trên thực tế, qua quá trình trực tiếp đại diện và bảo vệ quyền lợi cho thân chủ của đội ngũ Luật Sư tài năng giàu kinh nghiệm thì An Law Vietnam | International Law Firm In Vietnam chúng tôi đã bảo lĩnh thành công chobị can, bị cáo ngay trong giai đoạn điều tra, kể cả các vụ án có tính chất phức tạp, nếu đánh giá tổng thể cho thấy “nguy cơ xã hội thấp và có chiến lược pháp lý phù hợp”.
Điều Kiện Đối Với Bị Can, Bị Cáo
Theo quy định của pháp luật và thực tiễn áp dụng, bị can, bị cáo có cơ sở được xem xét bảo lĩnh khi đáp ứng các yếu tố sau:
1.) Có nơi cư trú rõ ràng, ổn định, thuận lợi cho việc quản lý và triệu tập;
2.) Nhân thân tốt, thái độ hợp tác, thành khẩn trong quá trình làm việc với cơ quan tiến hành tố tụng;
3.) Bị khởi tố về tội ít nghiêm trọng hoặc tội nghiêm trọng, không thuộc nhóm tội đặc biệt nghiêm trọng;
4.) Không có căn cứ cho thấy nguy cơ cản trở tố tụng, cụ thể:
➜ Không bỏ trốn hoặc có dấu hiệu bỏ trốn;
➜ Không tiếp tục phạm tội;
➜ Không tiêu hủy, làm sai lệch chứng cứ; không mua chuộc, đe dọa người tham gia tố tụng.
👉 Criminal History (tiền án, tiền sự) là một yếu tố quan trọng trong quá trình đánh giá, nhưng không đương nhiên tước bỏ quyền xin bảo lĩnh. Trong thực tiễn hành nghề An Law Vietnam | International Law Firm In Vietnam, chúng tôi đã bảo lĩnh thành công cho cả những trường hợp từng có tiền án, khi chứng minh được rằng:
➜ Hành vi phạm tội lần này có mức độ nguy hiểm thấp;
➜ Bị can có nơi cư trú rõ ràng, công việc ổn định;
➜ Quan trọng là thái độ hợp tác tốt và không có nguy cơ gây ảnh hưởng đến quá trình điều tra.
Điều này cho thấy, bảo lĩnh là kết quả của một quá trình đánh giá tổng thể, chứ không chỉ dựa trên một tiêu chí đơn lẻ nào. Vì vậy khi gặp các vấn đề về hình sự bạn nên có luật sư bên cạnh là tốt nhất.
Bạn có thể biết luật, nhưng hiểu luật và sống với luật mỗi giờ chỉ có Luật Sư mới giúp được bạn!
Điều Kiện Đối Với Người Nhận Bảo Lĩnh
Bên cạnh điều kiện của bị can, bị cáo, tư cách pháp lý và trách nhiệm của người nhận bảo lĩnh là yếu tố mang tính quyết định trong việc cơ quan tiến hành tố tụng có chấp nhận cho bảo lĩnh hay không.
Đối với cá nhân nhận bảo lĩnh, cần đáp ứng:
➜ Từ 18 tuổi trở lên, có đầy đủ năng lực hành vi dân sự;
➜ Nhân thân tốt, nghiêm chỉnh chấp hành pháp luật;
➜ Có thu nhập ổn định, đủ điều kiện thực hiện trách nhiệm bảo lãnh;
➜ Có ít nhất 02 người thân thích cùng đứng ra nhận bảo lĩnh;
➜ Có khả năng quản lý, giám sát người được bảo lĩnh trong thực tế;
➜ Có giấy cam đoan được xác nhận bởi UBND xã/phường hoặc cơ quan nơi làm việc.
Đối với cơ quan, tổ chức nhận bảo lĩnh:
➜ Chỉ được nhận bảo lĩnh cho người thuộc cơ quan, tổ chức mình;
➜ Phải có giấy cam đoan hợp pháp, có xác nhận của người đứng đầu cơ quan, tổ chức.
Trong nhiều vụ việc do An Law Vietnam | International Law Firm In Vietnam trực tiếp tư vấn và triển khai, việc chuẩn bị “hồ sơ bảo lĩnh bài bản”, lựa chọn đúng người nhận bảo lĩnh và xây dựng lập luận pháp lý thuyết phục đã trở thành yếu tố then chốt giúp thân chủ được tại ngoại hợp pháp, tránh áp dụng biện pháp tạm giam không cần thiết.
Bạn không nhầm đâu! Yup, Bảo lĩnh không phải là may rủi, mà là kết quả của kinh nghiệm thực tế, sự am hiểu sâu sắc pháp luật và chiến lược tố tụng đúng thời điểm, đúng người vận hành. Khi các điều kiện được đánh giá chính xác và triển khai bởi luật sư hình sự có kinh nghiệm tại An Law Vietnam, cơ hội được bảo lĩnh là hoàn toàn thực tế và khả thi.
Nghĩa Vụ Của Bị Can, Bị Cáo Khi Được Bảo Lĩnh
Việc được áp dụng biện pháp bảo lãnh tại ngoại (bảo lĩnh) không đồng nghĩa với việc bị can, bị cáo được “tự do hoàn toàn”, mà là sự tin tưởng có điều kiện của cơ quan tiến hành tố tụng. Theo khoản 3 Điều 121 Bộ luật Tố tụng Hình sự 2015, người được bảo lĩnh bắt buộc phải thực hiện đầy đủ các nghĩa vụ tố tụng đã cam đoan, đây cũng chính là yếu tố then chốt quyết định việc bảo lĩnh có được duy trì hay không.
Cụ thể, trong suốt thời gian được bảo lĩnh, bị can, bị cáo phải nghiêm túc cam kết:
➟ Có mặt đầy đủ theo mọi giấy triệu tập của Cơ quan điều tra, Viện kiểm sát hoặc Tòa án, trừ trường hợp bất khả kháng hoặc có trở ngại khách quan;
➟ Không bỏ trốn, không tiếp tục thực hiện hành vi phạm tội mới, đảm bảo sự hợp tác xuyên suốt trong quá trình giải quyết vụ án;
➟ Không có bất kỳ hành vi nào cản trở hoạt động tố tụng, bao gồm:
➜ Mua chuộc, cưỡng ép hoặc xúi giục người khác khai báo gian dối;
➜ Tiêu hủy, làm sai lệch, giả mạo chứng cứ, tài liệu, đồ vật liên quan đến vụ án;
➜ Đe dọa, khống chế, trả thù người làm chứng, bị hại hoặc người tham gia tố tụng khác.
Lưu ý: Trường hợp vi phạm nghĩa vụ đã cam đoan, biện pháp bảo lĩnh sẽ bị hủy bỏ ngay lập tức và bị can, bị cáo có thể bị áp dụng biện pháp tạm giam mà không cần chờ kết thúc giai đoạn tố tụng. Đồng thời, cá nhân hoặc tổ chức nhận bảo lĩnh cũng phải chịu trách nhiệm pháp lý, bao gồm khả năng bị xử phạt tiền theo quy định của pháp luật.
Trong thực tiễn tư vấn và bảo vệ quyền lợi cho thân chủ tại An Law Vietnam, chúng tôi luôn nhấn mạnh rằng: tuân thủ nghiêm túc các nghĩa vụ khi được bảo lĩnh chính là chìa khóa để duy trì tình trạng tại ngoại hợp pháp. Khi bị can, bị cáo thể hiện rõ ý thức chấp hành pháp luật, thái độ hợp tác và kỷ luật tố tụng, cơ quan tiến hành tố tụng thường đánh giá tích cực và tiếp tục duy trì biện pháp bảo lĩnh trong suốt quá trình giải quyết vụ án.
Vì vậy, bảo lĩnh không phải là rủi ro, mà là một cơ hội pháp lý thực tế, nếu bị can, bị cáo được tư vấn đúng, hiểu rõ nghĩa vụ của mình và tuân thủ nghiêm túc các cam kết đã đưa ra. Với sự đồng hành của An Law Vietnam với luật sư hình sự giàu kinh nghiệm, biện pháp bảo lĩnh hoàn toàn có thể trở thành lá chắn pháp lý quan trọng, giúp thân chủ tránh được biện pháp tạm giam không cần thiết và bảo vệ tốt hơn quyền, lợi ích hợp pháp của mình.
Thủ Tục Và Hồ Sơ Xin Bảo Lĩnh
Hồ sơ cơ bản gồm:
1). Đơn xin bảo lãnh tại ngoại
2). Giấy cam đoan của người nhận bảo lãnh
3). Xác nhận của UBND xã/phường hoặc cơ quan làm việc
Nơi nộp hồ sơ:
➜ Cơ quan điều tra
➜ Viện kiểm sát
➜ Tòa án đang thụ lý vụ án
Cơ Quan Có Thẩm Quyền Cho Tại Ngoại
Việc cho bị can, bị cáo được tại ngoại phụ thuộc vào biện pháp ngăn chặn được áp dụng và giai đoạn tố tụng, cụ thể như sau:
Bảo lĩnh (Bail)
➤ Do người có thẩm quyền theo Điều 113 BLTTHS 2015 quyết định (Cơ quan điều tra, Viện kiểm sát);
➤ Hoặc Thẩm phán chủ tọa phiên tòa trong giai đoạn xét xử;
➤ Bắt buộc phải được Viện kiểm sát cùng cấp phê chuẩn trước khi thi hành.
Đặt tiền để bảo đảm
➤ Thẩm quyền tương tự như bảo lĩnh;
➤ Căn cứ Điều 122 BLTTHS 2015;
➤ Áp dụng khi bị can đủ điều kiện tại ngoại nhưng không có người nhận bảo lĩnh.
Cấm đi khỏi nơi cư trú
➤ Do người có thẩm quyền theo Điều 113 BLTTHS 2015 hoặc Thẩm phán chủ tọa phiên tòa quyết định;
➤ Trường hợp khu vực biên giới, Đồn trưởng Đồn biên phòng cũng có thẩm quyền;
➤ Căn cứ Điều 123 BLTTHS 2015.
Tóm lại, bị can, bị cáo chỉ được tại ngoại khi có quyết định hợp pháp của đúng cơ quan có thẩm quyền, áp dụng đúng biện pháp theo luật. Việc xác định đúng thẩm quyền ngay từ đầu sẽ giúp hồ sơ xin tại ngoại, bảo lĩnh được xem xét nhanh và hiệu quả hơn, tránh kéo dài không cần thiết.
Thời Hạn Áp Dụng Biện Pháp Bảo Lĩnh
Không vượt quá thời hạn: ➤ Điều tra, Truy tố, Xét xử
Với người đã bị tuyên án tù: ➤ Không quá thời gian từ khi tuyên án đến khi chấp hành án
Tóm Lại Việc Xin Tại Ngoại
Bạn hoặc người thân đang đối mặt với điều tra, truy tố hình sự tại Việt Nam?
Khi rơi vào một vụ án hình sự tại Việt Nam, đặc biệt đối với người nước ngoài, cảm giác lo lắng, bất an và mất phương hướng là điều không thể tránh khỏi. Rào cản ngôn ngữ, khác biệt pháp luật, áp lực tâm lý và nguy cơ ảnh hưởng đến tự do cá nhân, danh dự, visa hoặc hoạt động kinh doanh – tất cả đòi hỏi bạn phải có một luật sư bào chữa thực sự có kinh nghiệm, bản lĩnh và đạo đức nghề nghiệp.
Tại An Law Vietnam | International Law Firm In Vietnam, chúng tôi hiểu rằng kết quả của một vụ án hình sự không chỉ phụ thuộc vào quy định pháp luật, mà phụ thuộc rất lớn vào kinh nghiệm thực chiến và chiến lược bào chữa của luật sư. Với hơn 20 năm kinh nghiệm chuyên sâu trong lĩnh vực hình sự và xử lý hơn 150 vụ án hình sự mỗi năm, đội ngũ luật sư của chúng tôi đã trực tiếp tham gia hàng trăm phiên tòa hình sự, đối mặt với nhiều vụ án phức tạp, nhạy cảm và có yếu tố nước ngoài.
Chúng tôi không chỉ hành nghề bằng kiến thức pháp luật, mà bằng:
➜ Kinh nghiệm thực tế để đánh giá đúng rủi ro và cơ hội pháp lý;
➜ Thấu hiểu sâu sắc áp lực pháp lý và tâm lý mà khách hàng và gia đình đang phải gánh chịu;
➜ Cảm thông với những hệ lụy nghiêm trọng mà một vụ án hình sự có thể mang lại cho cuộc sống và sự nghiệp của bạn;
➜ Hành động bằng các chiến lược bào chữa thực tiễn, kịp thời và hiệu quả ngay từ giai đoạn đầu;
➜ Trân trọng từng cơ hội bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp, danh dự và tương lai của khách hàng.
Trong tố tụng hình sự, mỗi quyết định chậm trễ đều có thể khiến bạn đánh mất lợi thế pháp lý quan trọng. Luật sư bào chữa của An Law Vietnam sẵn sàng tiếp cận hồ sơ, phân tích chứng cứ và hành động ngay khi bạn cần.
Liên hệ An Law Vietnam | International Law Firm In Vietnam
📞 Điện thoại: (+84) 986 995 543
📧 Email: info@anlawvietnam.com
📍 Trụ sở chính: Diamond Plaza, 34 Lê Duẩn, Phường Sài Gòn, TP. Hồ Chí Minh
🏢 Chi nhánh Vũng Tàu: Võ Thị Sáu, Phường Vũng Tàu, TP. Hồ Chí Minh
Related Articles:
Criminal Lawyer In Vietnam / Criminal Defense Attorney
Criminal Defense Lawyer at Ho Chi Minh – Comprehensive Legal Solutions
The Best Criminal Lawyer In Vietnam
Legal Assistance and Defense Services for Detained Persons in Vietnam | An Law Vietnam
Compilation of the Latest Guiding Instruments on the Criminal Code – 2025 Update
Drug Crime in Vietnam – Typical Examples
Penalties for Foreigners Using Drugs in Vietnam – Understanding the Legal Risks
Can Foreigners Be Deported For Illegal Drug Use In Vietnam?
Drug Crime in Vietnam: Legal Framework & Defense Strategy
Lưu ý: Bài viết này chỉ mang tính tham khảo. Do chính sách pháp luật Việt Nam có thể thay đổi theo thời gian, nội dung nêu trên có thể sẽ không còn phù hợp trong một số trường hợp cụ thể. Mọi thắc mắc hoặc góp ý của Quý Vị, vui lòng liên hệ An Law Vietnam để được hỗ trợ kịp thời.